دلایل مختلف درد ساق پا

در اکثر موارد، استفاده بیش‌ازحد، فرسایش و پارگی عضلات، مفاصل، استخوان‌ها، تاندون‌ها و سایر بافت ها می‌توانند به‌عنوان عوامل اساسی در ظهور درد ساق پا نقش داشته باشند. تشخیص دقیق دلیل درد ساق پا اصولاً امکان‌پذیر است، زیرا شرایط مختلفی وجود دارند که ممکن است در ناحیه از زانو تا مچ پا به وجود آیند. لازم به ذکر است که اینجا به مشکلات ژنتیکی و مسائل مزمن اشاره نشده است.

 

درد شین اسپلیت

درد ساق پا و شین اسپلینت یا سندرم استرس تیبیال داخلی (MTSS) به‌عنوان یک حالت پیچیده شناخته می‌شود. این بیماری ناشی از التهاب ماهیچه‌ها، بافت استخوانی و تاندون‌های اطراف استخوان درشت نی است. عمدتاً در مرز داخلی استخوان درشت نی، جایی که ماهیچه‌ها به استخوان متصل می‌شوند، درد احساس می‌شود.

این آسیب اغلب در سمت جلوی ساق پا (شین اسپلینت قدامی) یا در پشت داخل ساق پا (شین اسپلینت داخلی خلفی) باعث درد می‌شود و در اطراف ناحیه دوچهارم پایینی مرز داخلی استخوان درشت نی، حساسیت ایجاد می‌کند. نقطه آسیب‌دیده با لمس تحریک می‌شود و ممکن است تورم خفیفی در ساق پا ایجاد شود.

این آسیب اغلب ناشی از فشار مکرر روی استخوان ساق پا و بافت همبند آن در اثر افزایش ناگهانی حجم تمرین یا حذف بخش ریکاوری است. درمان شین اسپلینت معمولاً شامل استراحت، فراغ از ورزش‌های پرفشار و انجام ورزش‌های سبک مانند شنا و دوچرخه‌سواری پس از دوره حاد است. همچنین، استفاده از کمپرس سرد، حمایت از قوس کف پا با کفش مناسب و تغییر متناوب سطوح دویدن نیز توصیه می‌شود.

دلایل مختلف درد ساق پا
دلایل مختلف درد ساق پا

شکستگی استخوان ساق

یکی از جدی‌ترین آسیب‌های ناشی از دویدن که ممکن است شما را برای مدت‌ها یا حتی ماه‌ها از فعالیت ورزشی منع کند، شکستگی تنشی استخوان ساق پا است. این نوع شکستگی به دلیل ضربه‌های مکرر ایجاد شده و باعث بروز ترک‌های ریز در استخوان می‌شود.
مناطق مستعد این نوع شکستگی در دوندگان معمولاً شامل استخوان‌های کف پا و لبه داخلی استخوان درشت نی ساق پا هستند. این نوع شکستگی در دوندگان زن بیشتر شایع است و اغلب به علت تمرین بیش ازحد، پوکی استخوان و وزن کم بدن در زنان رخ می‌دهد.

شکستگی تنشی ناشی از فشارهای مکرر، اغلب ناشی از افزایش ناگهانی شدت یا مدت زمان تمرین و فرم بدن ناصحیح است. علائم این نوع شکستگی شامل حساسیت (تحریک پذیری)، درد و گاهی تورم یا کبودی هستند که با افزایش مسافت دویدن بدتر می‌شوند. در شکستگی تنشی، شدت درد معمولاً زیاد بوده و با ادامه دویدن افزایش می‌یابد.

برای پیشگیری از شکستگی تنشی، اصلاح فرم دویدن، استفاده از کفش‌های مناسب و حاوی قوس کف، افزودن ویتامین D و کلسیم به رژیم غذایی و انجام تمرینات تقویتی برای حفظ سلامت استخوان‌ها اهمیت دارد. همچنین، تغییرات تدریجی در حجم و شدت تمرین و اطلاعات کافی در مورد بهترین روش‌های دویدن نیز می‌توانند به پیشگیری از این نوع آسیب کمک کنند.

 

تاندونیت

تاندونیت یا التهاب تاندون آشیل یک مشکل شایع در ساق پا است که تأثیر بر تاندون آشیل دارد. این تاندون به صورت طناب مانند به استخوان پاشنه و ماهیچه‌های ساق پا متصل می‌شود. معمولاً تاندونیت آشیل ناشی از فشار بیش از حد بر تاندون آشیل ایجاد می‌شود که ممکن است ناشی از دویدن یا فعالیت‌هایی باشد که عضلات ساق پا را بیش از حد استفاده می‌کنند.

علائم تاندونیت شامل درد در ناحیه تحتانی ماهیچه ساق پا نزدیک به پشت پاشنه، خصوصاً در صبح‌ها، هنگامی‌که عضلات ساق پا تنش یا کشیده می‌شوند، می‌شود. علائم دیگر ممکن است شامل التهاب تاندون، کاهش دامنه حرکت در زمان خم کردن اندام آسیب‌دیده، تورم یا درد در پشت ساق پا باشد. در بعضی موارد، التهاب و تورم ممکن است در ناحیه خارجی مچ پا و بخش داخلی مچ پا نیز اتفاق بیفتد.

درمان تاندونیت آشیل معمولاً شامل استراحت، قرار دادن یخ، کمپرس (استفاده از بانداژ فشرده سازی) و بالا بردن اندام آسیب‌دیده (RICE) است. در ابتدا، اجتناب از فعالیت‌های زیاد و استفاده از یخ برای کاهش التهاب توصیه می‌شود. اگر این روش‌ها نتایج مطلوبی نداشته باشند یا علائم ادامه داشته باشند، بهتر است با یک متخصص ارتوپد مشورت کنید.

عضله تیبیالیس خلفی اهمیت زیادی در حرکات مختلفی از جمله متمایل کردن مچ پا به سمت پایین (پلانتار فلکشن مچ پا) و چرخاندن مچ پا به سمت داخل (اینورژن مچ پا) دارد. این عضله همچنین از قوس پا و کف پا حمایت می‌کند. تاندونیت تیبیال خلفی می‌تواند منجر به نارسایی تاندون تیبیالیس خلفی شود که به صافی کف پا منجر می‌شود.

در صورت مبتلا شدن به تاندونیت تیبیال خلفی، ممکن است حساسیت، تورم و درد در ناحیه داخلی مچ پا و گاهی تا استخوان ناویکولار تجربه شود. منطقه آسیب‌دیده به دلیل فرآیند التهابی، اغلب در لمس گرم، قرمز و متورم به نظر می‌رسد.

آسیب ناشی از استفاده بیش از حد از تاندون تیبیال خلفی، به خصوص در اثر افزایش شدت یا حجم تمرینات، معمولاً علت این التهاب است. همچنین، حوادث خاص مانند سقوط یا تصادف نیز ممکن است منجر به ایجاد این تاندونیت شوند.

درمان ابتدایی تاندونیت تیبیال خلفی شامل استراحت، استفاده از یخ، کمپرس (فشرده سازی ناحیه با بانداژ) و بالا بردن اندام آسیب‌دیده (RICE) است. همچنین، استفاده از مچ بند فشاری ممکن است برای کاهش درد و جلوگیری از آسیب مجدد مفید باشد. برای درمان و پیشگیری بهتر، مشورت با یک پزشک تخصصی توصیه می‌شود.

برای پیشگیری از این عارضه، افزودن یک تکیه گاه یا بالشتک پشتیبان به کفش‌های دویدن، تقویت عضلات مچ پا و اجتناب از کشش غیرعادی تاندون تیبیال خلفی توسط پزشک متخصص پیشنهاد می‌شود.

دلایل مختلف درد ساق پا
دلایل مختلف درد ساق پا

بهترین دکتر درمان درد ساق پا

هرگونه تأخیر در مراجعه به پزشک می‌تواند پروسه درمان درد ساق پای شما را دشوارتر کند. قطعاً داشتن یک پزشک و جراح باتجربه با عملکرد بسیار خوب می‌تواند خیال شما را بابت کیفیت عمل و همچنین نتیجه آن راحت کند. شما برای درمان درد ساق پا می‌توانید به دکتر فرشاد ابوالقاسم زاده فوق تخصص ارتوپدی مراجعه کنید. ایشان با بهره گرفتن از جدیدترین متدهای روز دنیا این جراحی را برای بیماران خود انجام می‌دهد. در صورت داشتن هرگونه سؤال در ارتباط با درمان درد ساق پا می‌توانید از ایشان مشاوره بخواهید و مطمئن شوید که کاندید مناسبی برای جراحی هستید یا خیر.

نوبت آنلاین دکتر فرشاد ابوالقاسم زاده